Mandala według Carla Gustawa Junga

Książka poświęcona jest Jungowskiej koncepcji mandali;

stanowi próbę rekonstrukcji tej teorii na podstawie całości pism Junga. Przeznaczona jest dla czytelnika obeznanego już nieco z myślą autora tomu, może również okazać się przydatna dla osób pracujących z mandalą; psychologów, pedagogów, artystów, arteterapeutów. Jako punkt wyjścia autorka przyjęła postulat, aby koncepcja psychologiczna, niezależnie od perspektywy, z jakiej jest formułowana, miała przynajmniej swoje założenia, przedmiot, język i metodę. Wymagania te wyznaczyły w dużej mierze formalny układ książki. Składa się ona z trzech części, każdą z nich tworzą dwa rozdziały. Część pierwsza poświęcona jest zagadnieniom ogólnym: rozdział pierwszy dotyczy ontologicznych i epistemologicznych założeń psychologii analitycznej, rozdział drugi stanowi próbę rekonstrukcji Jungowskiej definicji mandali. Rozdziały trzeci i czwarty prezentują podstawowe twierdzenia Junga dotyczące struktury symbolu mandali oraz jego roli w procesie indywidualizacji. Trzecia część pracy poświęcona jest Jungowskiemu ujęciu symboliki mandalicznej w gnostycyźmie i alchemii. Ostatni, siódmy rozdział stanowi zarazem syntezę wyników wcześniej dokonanych analiz, jak i próbę krytycznego na te wyniki spojrzenia.

Praca z mandalą wywiera bardzo korzystny wpływ na kształcenie uczniów już od pierwszego etapu nauczania. Pobudza i rozwija twórcze myślenie, które jest podstawą kreatywnej edukacji. Powiązanie mandali z planem nauczania przynosi doskonałe efekty, zwłaszcza w aspekcie teorii inteligencji emocjonalnej propagowanej przez amerykańskiego psychologa Howarda Gardnera. Twierdził on, że postrzegamy świat na co najmniej osiem różnych sposobów, szczególny nacisk kładąc na inteligencję interpersonalną i intrapersonalną. Ta ostatnia dąży do samowiedzy, a wła-śnie mandala, będąc "obrazem duszy" autora, jest świetnym narzędziem do poznania siebie. Zastosowanie metod aktywizujących wyobraźnię, a zwłaszcza rysowanie mandali, staje się w Pol-sce coraz bardziej popularne. Powstają programy komputerowe służące do tworzenia tych kompozycji, wydawane są gotowe szablony do ich kolorowania, organizuje się szkolenia i war-sztaty. Mieliśmy możliwość obserwowania z bliska ceremonii sypania mandali przez tybetańskich mnichów, którzy gościli między innymi w Szczecinie i Krakowie.

Jak wykorzystać mandalę?
Większość nauczycieli stosujących technikę mandali, jest zachwycona i jednocześnie zaskoczona rezultatami. Zaleca się pracę z mandalą w świetlicach szkolnych, na lekcjach plastyki, sztuki, podczas wszelkiego typu zajęć - jako wstępny etap wyciszający i poprawiający koncentrację. Nauczyciele matematyki wykorzystują ją przy okazji omawiania zasad symetrii. Nie można pominąć także jej oczywistych funkcji dekoracyjnych, kolorowe kompozycje ozdobią ściany klas, korytarzy, świetlic. Można organizować konkursy prac, wyłaniać i nagradzać laureatów, przygotowywać wystawy lub wirtualne galerie.
Do pracy twórczej wykorzystuje się, oprócz pisaków i kredek, także plastelinę, ryż, wycinki gazet, kolorowy papier i farby. Niektórzy także haftują i rzeźbią. Należy jednak pamiętać, że praca nad mandalą powinna odbywać się w ciszy i skupieniu, można włączyć spokojną lub powiązaną z te-matem rysunku muzykę.